ValueGame bij FNV

 



De ValueGame; de waarde van schoonmaak:
Onderzoek voor de FNV, 2012

 

Om de waarde van schoonmaak te meten, voerde Scholten & Partners in opdracht van FNV Bondgenoten een onderzoek uit, de ValueGame.

 

Het doel van de ValueGame is de waarde van schoonmaak te meten in relatie tot andere producten of diensten. Daarmee is dit onderzoek wezenlijk anders dan tevredenheidonderzoeken. Het grote verschil tussen de ValueGame en tevredenheidsonderzoek is, dat bij tevredenheidsonderzoek niet altijd de mate van belang wordt onderzocht. Anders gezegd: iemand kan heel tevreden zijn met iets wat voor hem of haar relatief onbelangrijk is. Ook kan tevredenheid worden beïnvloed door de prijs: als iets goedkoop is, zijn de verwachtingen vaak lager, en zal men sneller tevreden zijn. De ValueGame laat zien hoe belangrijk bezoekers, werknemers, deelnemers of klanten, schoonmaak ten opzichte van andere vormen van dienstverlening of producten vinden.

 

Voor schoonmaak betekent dit het volgende: Opdrachtgevers betalen een lage prijs voor schoonmaak. Volgens de methode van de ValueGame betekent dit niet automatisch dat men genoegen neemt met lage schoonmaak kwaliteit. Schoonmaak is vaak onzichtbaar, maar een schone omgeving wordt gewaardeerd. In de ValueGame wordt onderzocht in welke mate schoonmaak gewaardeerd wordt zonder te kijken naar de kostprijs.

 

In de ValueGame wordt onderzocht 1) wàt belangrijk is, en 2) hóe belangrijk iets is.

 

In de ValueGame is gekozen voor ondernemingen uit de sectoren vervoer, zorg en kantoren. In deze bedrijven komen dagelijks veel schoonmakers. Schiphol, het Erasmus MC, Achmea en het KNMI waren bereid om mee te doen.

 

Professor Paul de Beer is betrokken geweest bij de interpretatie van de resultaten.

 


Resultaten

De waardebeleving van schoonmaak bleek relatief hoog te zijn bij de verschillende onderzochte ondernemingen.

Hoewel bijvoorbeeld beveiliging op Schiphol veel zichtbaarder is dan schoonmaak, werd schoonmaak even vaak als ‘van belang/toepassing’ uitgekozen. Beveiliging van Schiphol is veel in het nieuws en wordt besproken in de politiek, schoonmaak veel minder.

De indirecte waardering die er aan schoonmaak op Schiphol werd gegeven was dan ook hoog. De waardering voor een schoon vliegveld per deelnemer was ongeveer 8 euro per reis. Per jaar vliegen 48 miljoen reizigers van of naar Schiphol…!

 

Ongeveer evenveel (ex)patiënten kozen bij de eerste vraag in het onderzoek voor een schoon ziekenhuis als voor meer persoonlijke aandacht van het verzorgend ziekenhuispersoneel. Dat is opvallend omdat, verzorgend personeel een van de kerntaken heeft in het ziekenhuis. Hun werk werd dus even vaak belangrijk werd gevonden als van schoonmakers in het onderzoek.

Een ziekenhuisopname wordt na een tijdje vaak erg saai. Patiënten hebben behoefte aan afleiding. Toch werd een schoon ziekenhuis belangrijker gevonden dan dagelijkse afleiding zoals beschikbaarheid van televisie, Wifi en een leestafel. Ook goed vervoer van en naar het ziekenhuis werd als minder belangrijk ervaren dan een schone omgeving.

Medische aandacht van artsen en de mogelijkheid om op een éénpersoonskamer te liggen werden wel belangrijker gevonden dan schoonmaak.

 

Voor de focusgroep van het personeel van het Erasmus Medisch Centrum (EMC) is het parkeerprobleem urgent. Toch werd een goede parkeervoorziening minder vaak belangrijk gevonden. Het EMC ligt midden in het centrum van Rotterdam. Er is maar weinig parkeergelegenheid voor personeel en bezoekers. Dat kan vooral lastig zijn als het personeel nachtdiensten heeft.

Ook een fitnescentrum wordt lang niet zo hoog gewaardeerd als schoonmaak. En dat terwijl zo een centrum een hype lijkt te zijn. Schoonmaak werd drie keer hoger gewaardeerd dan een fitnessruimte.

De waarde die proefpersonen aan schoonmaak gaven in de verschillende onderzochte kantoorsituaties was bijna gelijk. Zowel bij Achmea als bij het KNMI waardeerden respondenten schoonmaak bijna even hoog.

 

De dienst die het werk van kantoorpersoneel direct faciliteert, de IT-helpdesk, werd slechts iets belangrijker gevonden dan schoonmaak. Dat is opvallend, omdat IT zichtbaar geschoold werk is en schoonmaak niet.

Beveiliging was voor kantoorpersoneel minder belangrijk dan schoonmaak.

 

Voor zowel het kantoor als het ziekenhuispersoneel gold dat schoonmaak belangrijker was dan veel diensten die in het onderzoek gebruikt waren. Voorzieningen waar individuen direct zelf belang bij hadden, zoals scholing, thuiswerken fitness, scoorden hoger. Eénmalige extra’s zoals een kerstpakket en een bedrijfsuitje scoorden lager.

 

In de groepen Schipholreizigers, patiënten en kantoorpersoneel, waren respondenten FNV-leden en niet-FNV-leden. Zowel leden als niet-leden kozen schoonmaak uit als belangrijk en gaven schoonmaak een releatief hoge waarde. Deelname aantallen aan alle onderzoeken was meer dan voldoende. Gemiddeld was de responserate 40%.

 

Conclusie

De verhouding tussen de steeds lager wordende kostprijs van de schoonmaak en de waardering is zoek. In de ValueGame is schoonmaak vergeleken met een aantal andere diensten en producten en in verschillende omgevingen. En steeds kwam naar voren dat schoonmaak hoog gewaardeerd wordt, ook in vergelijking met de andere beroepsgroepen.

 

De onzichtbaarheid van schoonmaak in combinatie met de enorme concurrentie tussen schoonmaakbedrijven en de bezuinigingsdrift bij opdrachtgevers leidt tot een prijsdaling. Het leidt echter niet tot minder waardering van een schone omgeving.

 

Bron: Witboek FNV, samengevat.

Prestatiemeting & Marktonderzoek
    Het klassieke thema van Scholten & Partners is de prestatiemeting: het heeft ons de hele wereld over gebr...
Contact
Meer informatie over onze organisatie, doelstellingen en/of projecten en diensten? We helpen u graag verder!